Een onverwachte uitbraak van spellitities maakte dat er op een zaterdag avond gesproken werd over uitbraken, touw en cellenbezoek en maakte dat we van in de eerste week al aan onze BA ³-EV geraakt zijn. . Inderdaad u raadt dat goed het gaat over een oeroud spel Escape from colditz dat gebaseerd is op het echte kasteel colditz wat een gevangenkamp was ten tijde van WO2. Geallieerde gevangenen mochten er genieten van een prachtig uitzicht ..op het binnenplein. Dit spel heeft vele versies maar wij speelden de oeroude Nederlandstalige van Clipper – 1973.

Het spel bevat een boekje vol met foto’s en historische data wat het echt wel de moeite maakt om er aan te beginnen. Het bleek namelijk dat de ontsnappingen uit Colditz inderdaad bijna een spel werden tot de Duitsers de gevangenen verwittigden om ermee te stoppen want dat ze zouden schieten, iets wat ze echter zelden hebben gedaan. Blijkbaar was er respect tussen Duitsers en gevangenen – toch ook speciaal. Nu qua sfeerzetting is dit spel goed gemaakt en functioneel- gezien zijn ouderdom toch. Men moet niet altijd glitter en glans hebben om een spel te laten doen wat het moet doen – spanning opbouwen zelfs als dobbelstenen kunnen spelbreker spelen.
Afgezien van het feit dat het spel het lezen van geschiedenisboeken leuk maakt zijn de mechanieken op zich ook niet slecht, want er zijn er niet echt veel ;-). Dobbelstenen en wat kaarten! Wat moet een mens meer hebben ? We hadden iemand die het spel ooit speelde en vanuit zijn jeugdherinneringen de andere de regels en opzet uitlegde. Moeilijk zijn ze niet en het was vrij correct maar sommige zaken werden vergeten en die maakten het de bewaker wat moeilijker en de gevangenen wat te makkelijk. Nu het nadeel van Colditz zijn de dobbelstenen – zijn kunnen het tempo vertragen en de spelers ook wel frustreren.

Een speler neemt de rol waar van kampbewaarder – de Duitse bewaking – en de anderen zijn de gevangen die moeten ontsnappen. Men dient af te spreken hoeveel gevangenen en hoelang men wil spelen. Wij vergaten dat en dus werd het bijna 02:00 uur in de ochtend.
Men start op het middenplein – bij het “àppel” – vandaar gaat men in het kamp gaan rondneuzen en zaken bemachtigen.
De eerste fase bestaat er in de gevangenen te laten materiaal (papieren en kledij)bij elkaar te sprokkelen om te kunnen ontsnappen. Dat is een beetje een dode fase voor de bewaker maar hij kan wel zijn pionnen wat beter positioneren. Deze zaken zijn verkrijgbaar van zodra men 1 pion op drie locaties heeft staan waar de zaken te vinden zijn.
De tweede fase begint wanneer de gevangenen hun touw en ontsnappingsgerief bemachtigen. Men kan ontsnappen over de muur of via de tunnels of via een snelle rit met de auto van de commandant. Het hangt wat af van de kaarten die men bemachtigd via de dobbelstenen of door met twee personen van hetzelfde team een lokaal met desbetreffend materiaal te doorzoeken. Met een 3,7,11 heeft men kan som deze kaart te bemachtigen. Via het touw kan men over de muur en met een draadschaar door de omheining. Tunnelkaarten zijn wat speciaal maar geven de gevangen die ze heeft de kans om te ontsnappen. Het spel ging in het begin vrij vlot maar men moest dan gaan uitzoeken wat het beste pad was om te ontsnappen. En dat vergde wat geluk.

Men kan valse paspoorten gebruiken en sleutels om hindernissen te passeren en zo de bewakers te verschalken doch hij kan misschien net info ontvangen hebben van zo een overtredingen. Wie weet het.
De bewaker heeft dan weer kaarten om de gevangenen te arresteren, kamers te doorzoeken, tunnels in te laten vallen en zelfs een kaart om op de gevangenen te schieten. Maar eentje, want zoals gezegd was dit niet echt aan de orde.
De kampbewaker had echter een dag vol tegenslag en het ging dus daar geen meter vooruit. Geen kaarten voor de bewaker gedurende de eerste 40 minuten! Wel twee gevangenen die konden ontsnappen. Nadien kreeg de bewaker wel kaarten doch niet diegene die hij bruikbaar achte dus het was wat balen.
Zoeken voor wat touw, via gangetjes naar de muur, over de muur en ..loooooopen ! Zo gaat het ongeveer bovengronds.
Ondergronds – heeft men tunnelkaarten waar men per twee of meer in mag – maar van zodra de tunnel leeg is stort die in !!! Dat vergaten, allez wisten we niet dus dat maakte het ook al moeilijker.

Men moet zich niet gedragen als eenzaat en om eerlijk te zijn moeten de gevangenen elkaar helpen maar dat deden we nu nu niet echt, waarschijnlijk omdat alles te vlot ging.
Als men geen geluk heeft met de 2xD6 dan kan het ook tegenvallen voor het lopen, maar we durfden dat aan omdat onze bewaker gewoonweg een slechte “dobbel dag” had. Misschien lag het aan de houten stenen ?
Na een 2,30u spelen en het ontsnappen van een zestal gevangenen gaven we er de brui aan – de alles of niets kaart werd gespeeld en verloren – wat maakte dat geen gevangene won – maar dat wisten we toen ook al niet!
Voor mij een leuk spel, vlot eens je de regels kent, op BGG is er trouwens een document voor deze versie, wel in het Engels, waar alles wat beter wordt uitgelegd.. We speelden wat zaken misschien niet volgens de regels. Maar de bewaker smeet zo verschrikkelijk slecht dat we niet konden verliezen.
Nuttig : Spreek op voorhand af hoeveel gevangenen moeten ontsnappen of hoeveel keer de bewaker een gevangene moet betrappen en eindig met de “alles of niets kaart” van zodra een ontsnappingsofficier dit wil.
Wat speelden we verkeerd :
- Je mag maar 3x dubbel achter elkaar rollen.
- Van zodra een tunnel leeg is stort die in ! Dus steeds gevangenen, (2) in de tunnel laten is de boodschap.
- Van zodra een materiaal kaart is gebruikt komt ze weer op de materiaalstapel.
| Wat Waarderen *we* | op 10 |
|---|---|
| Componenten | 7– Dit is een voor zijn tijd gewoon goed bord – weinig franjes en alles duidelijk gepositioneerd. |
| Spelmechaniek | 7 – makkelijk, op sommige momenten wat éénvoudig Er is een fase waar de bewaker wat zit aan te lummelen zolang de gevangen geen materiaal hebben. |
| Herspeelbaarheid | 7 – zeker – als men n iet van te veel franjes houdt en de geschiedenis van dit spel ook wat kent. |
| BLIJVERTJE (SCORE VAN 1-4)(1 NEE – 4 ALTIJD) | 3 – Zou ergens tussen 2 & 3 liggen denk ik. |

